en   sk  

Polsko-Słowacki Program

Wczesnego Wykrywania

Raka Płuca

Realizacja medyczna

Aspekty medyczne Polsko- Słowackiego Programu Wczesnego Wykrywania Raka Płuc na obszarach pogranicza.

1) Dobór grupy docelowej – dlaczego tylko palacze tytoniu?
Dym tytoniowy zawiera około 4000 związków chemicznych w tym ponad 50 o udowodnionym działaniu rakowórczym. Są to głównie nitrozoaminy i aminy aromatyczne. Inne silnie trujące związki to: aceton – rozpuszczalnik do lakierów, cyjanowodór – znany również jako Cyklon B; kadm - metal obecny w bateriach; arsen – trutka na szczury; metanol – paliwo do rakiet;butan – gaz w zapalniczkach; formaldehyd – służący do konserwacji zwłok.
Ryzyko zachorowania na raka płuc u czynnych palaczy wynosi 16%, u byłych 5%,a u osób niepalących około 1%.
Do badań kwalifikowano kobiety i mężczyzn w wieku 55-65 lat z co najmniej 20-letnią historią palenia tytoniu czyli osoby w wieku produkcyjnym o największym ryzyku zachorowania.
2) Aparatura stosowana do badań przesiewowych metodą niskodawkowej tomografii komputerowej wysokiej rozdzielczości (ND-HRCT)
Słowacja: Philips Brillance 40 – 16 rzędowy; Polska: Optima GE – 64 rzędowy, które emitowały w czasie 1 badania promieniowanie w dawce 30mAs.
3) W obu ośrodkach badania były przeprowadzone w okresie od 13.05 do 7.06.2013r. W każdym przebadano po 150 osób. Tomogramy były oceniane przez lekarzy specjalistów radiologów w obu szpitalach, a wyniki przesyłano pacjentom drogą pocztową.
W przypadku wykrycia zmian ogniskowych w płucach stosowano identyczny algorytm postępowania zgodny z zaleceniami IELCA (International Early Lung Cancer Action Project):
- W przypadku pojedynczych bezobjawowych zmian (guzków) < 5mm zalecano wykonanie kontrolnej tomografii po 1 roku obserwacji. W przypadku 2 lub więcej podobnych zmian pacjenta kierowano do poradni chorób płuc w celu dalszej diagnostyki.
- W przypadku zmian wielkości 5-10 mm pacjent otrzymywał antybiotykoterapię przez 14 dni i po 3 miesiącach zalecano kontrolną tomografię. W przypadku regresji zmian zalecano kolejną kontrolę tomograficzną za 9-12 miesięcy, a w przypadku braku poprawy lub dalszego wzrostu guzków pacjenta kierowano do dalszej diagnostyki inwazyjnej (bronchofiberoskopia, ultrasonografia przezoskrzelowa, badania spirometryczne) w warunkach szpitalnych.
- Pacjenci, u których wykryto guzki powyżej 15 mm byli kierowani do dalszej diagnostyki w oddziale chorób płuc lub chirurgii klatki piersiowej.
4) Oprócz celu głównego jakim było wykrywanie zmian ogniskowych podejrzanych o nowotworowy charakter w opisach badań ujmowano również inne zmiany patologiczne płuc i śródpiersia widoczne w tomogramach, a często występujące u palaczy tytoniu jak: zmiany śródmiąższowe, włókniste, rozedmowe, torbielowate, rozstrzeniowe oraz zmiany w innych narządach zarówno klatki piersiowej jak i w jej najbliższym sąsiedztwie uwidocznionym w badaniach.
5) W badaniach po stronie słowackiej wykryto zmiany ogniskowe w zakresach wielkości 0-5 i 5-10 mm u 9 osób, które poddano oberwacji zgodnej z zaleceniami IELCA, a po stronie polskiej u 2 osób zmiany powyżej 15 mm, które w trakcie dalszych badań okazały się rakami płuca i zostały zoperowane.
6) Stosunkowo mała ilość wykonanych w programie badań nie pozwala na wyciąganie wniosków popartych statystyką, ale 2 wykryte raki na 150 badanych w polskiej części euroregionu (1 na 75 badanych) to więcej niż w najbardziej porównywalnym programie szczecińskim (1 na 125 badanych) są koronnym potwierdzeniem celowości przeprowadzenia w regionie takich badań na szerszą skalę.


Polsko-Słowacki Program Wczesnego Wykrywania Raka Płuca współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz budżetu państwa za pośrednictwem Euroregionu „Tatry” w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Rzeczpospolita Polska Republika Słowacka 2007-2013.

Strona była odzwiedzona już razy